þñËeík gwvlwËbm MrËZ ptËZw AwgwËkw jÖ¦ KkËZ pËg : AwËdwtwk ÌpwËod

gyk iÖx£ßËjw¦w eÞËfok Ìiw: AwËdwtwk ÌpwËod„ 1967 owËl xZxd Qw¢ xpowËg XwKw xgmðxgbøwlËt eÞwYkowtd xghwËM hxZê pd„ xQËld fRlÖl pK pËlk AwgwxoK Qw¢„ eÞwYkowtd xghwM ÌaËK KÚxZËZòk oËŠ GiGoxo xWxMÞ lwËhk ek xZxd H xghwËMB xmqK xpËoËg ÌjwM Ìbd„ gZêiwËd xZxd eÞwYkowtd I AdÖeÞwY xgšwd xghwËMk xoxdtk AcøweK xpËoËg KiêkZ AwËQd„ þñwcydZw jÖ˦k gykËodwdy eÞËfok AwËdwtwk ÌpwËodËK AwR eyrw Ìbt ÌbËm iÖx£ßjÖ¦xgËkwcy mx£ßk AwýfwlËdk xgþæwk„ ZwkekI xZxd iËd KËkd, AwËkKxU jÖ˦k xgxdiËt pËlI iÖx£ßjÖ˦k ÌPZdwt þñËeík gwvlwËbm MËr ÌZwlw oºg„
AwËdwtwk ÌpwËod jLd xgmðxgbøwlËt hxZê pd ZLdB AdÖcwgd KËkd, G ÌbmËK exúPi ewxKþæwËdk ÌmwnY ÌaËK iÖ£ß KkËZ pËg„ G gøwewËk xZxd xokwR xmKbwËkk GKxU Dx£ß iËd-eÞwËY cwkY KkËZd„ xZxd gËld, xokwR hwB og oit glËZd, eÔgê ewxKþæwd pËâQ exúPi ewxKþæwËdk DexdËgm„ ÌjËKwËdw iÔËlø þñwcyd KkËZ pËg G ÌbmËK„ GB Kawt D§Ö¦ pËt Awxiop Qw¢lyM I Qw¢ ÌfWwËkmËdk 15 Rd Qw¢ 1967 owËlk Ìmn xbËK erwËmwdw gwb xbËt xokwR hwBËtk ÌdZÚËZò ÌUKdwËfk bÖMêi ewpwxr AéËl N^wxU ÑZxk Kxk, AwiwËbk lqø xQl cyËk cyËk iwdÖËnk iËcø oËPZdZw oÙxÄ Ggv bÖMêi AéËl ZwËbk eÞxmqËYk gøgþÿw Kkw„ ÌUKdwfËK ÌgËQ ÌdB KwkY xokwR hwB xQËld GKRd xoxhl Bx™xdtwk„ xZxd Bx™xdtwoê xlxiËUËWk AcyËd IB þÿwËd GKxU kwþæw xdiêwËYk KwR KkxQËld„ Awikw ÌoLwËd oiwRxgšwËdk Qw¢ exkPËt MËgnYw KwR KkxQ gËl eÞmwodËK RwxdËtxQlwi„ xokwR hwBËtk xKQÖ m¢Ø xokwR hwBËK IB þÿwËdk KwR ÌaËK oxkËt xbËl AwiwËbk ximd gøaê pËt jwt„ ZwQwrw xKQÖxbd ek eÖxlm AwiwËbk þôwMlwk xpËoËg oËëbp KËk Ggv AwiwËK I Awiwk hwBËK ÌMÞ®wk KËk„ eËk ÌQËr xbËlI AwiwËbk eËq ÌoLwËd KwR Kkw oºg ptxd„ Gkek Awikw XwKwt xfËk GËo Awgwk erwËmwdw ÂkØ Kxk„
1969 owËl Awiwk hwB KËdêl ZwËpk P›MÞwËi AwËod„ Ìo oit xZxd ÌiRk xQËld„ Zwk opwtZwt xokwR xmKbwËkk ÌdZÚËZò XwKwt Awiwk ÌQwU hwBËtk KlwgwMwËdk gwowt GKxU eÞxmqY Køwóe MVd Kxk„ GLwËd KyhwËg Ìgwiw ÑZxk KkËZ pt Ggv AËþèk gøgpwk Qw¢Ëbk ÌmLwËdw pËZw„ xKìç IB gQËkk ÌmËnk xbËK KËdêl ZwËpk I xokwR xmKbwËkk iËcø iZxgËkwc ÌbLw ÌbItwt eÞxmqY KøwóexU g¬ KËk xbËZ gwcø pB„
xZxd gËld, Gkek Awxi Awgwk pËl xfËk Awxo„ gŠg¬×k WwËK AopËjwM AwËëbwlËdk oit pËl gËoB Ggv xgmðxgbøwlËtk xgšwd løwgËkUxk gøgpwk KËk Awikw Ìgwiw ÑZxk KkËZ awxK„ Ìo oit fRlÖl pK pËl Awiwk ÌdZÚËZò 'oÔjêËod ÌÆwtwW' MVd Kkw pt„ GB ÌÆwtwW AwZ‰ oÙxÄk Rdø xgxhdí ckËdk AewËkmd exkPwldw KËk„
Ìiw: AwËdwtwk ÌpwËod 25 iwPê htwl kwËZ pËl xQËld„ xZxd KÚZšZwhËk þôkY KËkd pËlk ewxKþæwxd bwËkwtwdËK„ ÌKddw ewxKþæwxd Ñodøkw mpybÖlöwp pËl Aw¢ßiY PwlwËlI fRlÖl pK pËlk owiËd GËo Ìe^#QËl bwËkwtwd Rwdwd ÌhZËk ÌKD ÌdB ogwB ewxlËtËQ„ ZLËdw AwiwËbk pËl gwvlwËbËmk eZwKw DrxQl„
27 iwPê xiëU× dwËi GK cdwXø gøgowtyk MwxrËZ DuewxbZ Ìgwiw Ggv ovMÞp Kkw KËtKxU Aþè xdËt Zwkw ÌcwlwBLwËlk KwËQ Ìe^#Qwd„ ÌoLwd ÌaËK Zwkw ZLd ejêìæ iÖ£ßwél itidxovËp GËo AwmÛt Ìdd„
GLwd ÌaËKB ÂkØ pt m¢Øk xgkØ˦ Zwk oóiÖL jÖ˦k„ GxeÞl iwËok iwSwiwxS xZxd UwŠwBl-icÖeÖk orËK ewxKþæwxd gwxpdyk oËŠ eÞxZËkwc jÖ˦ Avm Ìdd„ Gkek itidxovËpk kwRgwxrËZ AgxþÿZ eÞxmqY KøwËóe eÞxmqY Ìdd„ AwËdwtwk ÌpwËod gËld, G oit AwiwËbk eÞcwd KwR xQl Aþè I ÌMwlwgwkØb ovMÞp KËk iÖx£ßËjw¦wËbk KwËQ Ìe^#ËQ ÌbItw„ xZxd gËld, Ìo oit ÌeËUÛwgwvlwt PwKxk KkËZd AwgbÖlöwp dwiK GKRd Axfowk„ xZxd Rwdwd, g†rwk L™deÖËk 2 pwRwk 500 ewD« xRËMldwBU (xRËMldwBU Gid GKxU kwowtxdK ebwaê jw xbËt mx£ßmwly Ìgwiw ÑZxk Kkw oºg) kËtËQ„ Awikw ÌoUw D¦wËkk ÌPÄw Kxk„ jxbI eÖËkwUw D¦wk KkËZ ewxkxd„
GxbËK xZxd ÂdËZ ewd Zwk hwB KËdêl AwgÖ ZwËpk 11dv ÌoƒËkk Ìoƒk Kiw«wk xpËoËg bwxtZò MÞpY KËkËQd„ Gkek xZxd AwMËýU hwkËZ PËl jwd Ggv 11dv ÌoƒËkk AcyËd ÌaËK jÖ¦ KËkd„ GB ÌoƒËkk AcyËdB Zwkw 7 hwB Ggv 2 Ìgwd okwoxk jÖ˦ AvmMÞpY KËkd„
xZxd gËld, KwiwleÖk xQl XwKwt eÞËgËmk iÔl ea„ 14 dËh¹k Awikw eÖËkw mx£ß xdËt N^wxU Aw¢ßiY Kxk„ xKìç KËdêl ZwËpk †kØZk AwpZ pItwk KwkËY Ìoxbd xgRt ARêd KkËZ ewxkxd„ ZËg Gk xbd KËtK ekB KwiwleÖk N^wxUËZ Awikw gwvlwËbËmk eZwKw DVwËZ oqi pB„
AwËdwtwk ÌpwËod gZêiwËd iÖx£ßjÖ˦k ÌPZdwxgËkwcy mx£ßk D¤wËd eÞP¡ KÄ ewd„ xZxd gËld, jÖ¦RËtk ekekB AwiwËbk ARêd Awikw pwkwËZ awxK„ GUw ÂkØ pt gŠg¬×ËK pZøwk icø xbËt„ KËdêl ZwËpËkk 7 dËh¹Ëkk AhÖø¤wd gøaê pËl GËbËm iÖx£ßjÖ¦xgËkwcy mx£ßkw ewKwËew£ßhwËg ZwËbk Awod xdxúPZ KËk„
1996 owËl xdgêwPËdk ek RwxZ G Agþÿw ÌaËK iÖx£ßk GKxU ea LÖ^ËR ÌeËtxQl„ xKìç ZwI gøaê pËt jwt 2001 owËlk dyldKmwk xdgêwPËdk ek RwiwZop ÌRwËUk qiZw ARêËdk icø xbËt„
AwËdwtwk ÌpwËod Ìqwh eÞKwm KËk gËld, eÞxZKÓl Agþÿwk icø xbËt Awikw jÖ˦ Rty pËtxQ„ AaP ewxKþæwxdËbk ÌkËL jwItw bwlwlËbk pwËZ Awikw ekwxRZ pËtxQ„ GUw AwiwËbk Rdø iwkwZôK bÖhêwËMøk„
G ÌaËK D£kËYk ea xpËoËg xZxd gËld, þñwcydZwk eËqk oiþæ iwdÖn I bËlk oiìñËt RwZyt okKwk MVd KkËZ pËg„ xZxd gËld, Awxi Awmwgwby G bÖhêwMøRdK exkxþÿxZ ÌaËK GKxbd Awikw AwiwËbk þñËeík gwvlwËbm MrËZ ewkËgw„ Awk Gk Rdø ptËZw AwiwËbk AwgwËkw GKxU jÖ¦ KkËZ pËg„