xKQÖ xKQÖ iÖx£ßËjw¦wI kwRwKwkËbk opËjwxMZw KkËQ : dÔkØl Awli

GKw£Ëkk gyk iÖx£ßËjw¦w Ìiw: dÔkØl Awli xQËld gwOwxlk þñwxcKwk AwËëbwlËdk GKRd xgxmÄ ovMVK I Qw¢ËdZw„ 1966-67 owËl Zbwdyìæd eÔgê ewxKþæwd Qw¢lyM kwRmwpy ÌRlw mwLwk ohwexZ xQËld„ '68 owËlk Qw¢ AwËëbwlËdk oit xZxd xQËld kwRmwpy xgmðxgbøwlt I ÌRlw Qw¢ ovMÞwi exknËbk hwkeÞw® AwpµwtK„ ZwQwrw kwRmwpy xgmðxgbøwlËtk dgwg Aw²Öl lxZf pl Qw¢ ovMVËdk opohwexZI xQËld„
'69 owËl kwRmwpy xgmðxgbøwlt ÌaËK GiGoxo ewo KËk Zwk Rdôþÿwd P›MÞwËik kwŠÖxdtwt xfËk AwËod„ KiêRygd ÂkØ KËkd
kwŠÖxdtw awdw ÌKëbÛyt oigwt oxixZk ÌWeÖxU xWËkƒk (iwËKêxUv) xpËoËg„ G oit xZxd BxZpwo LøwZ †iwB xglËKxëbÛK þñxdhêk AwËëbwlËd ÌjwM Ìbd„ ewmwewxm kwRÐdxZK KiêKwË¡ ox¢ßt xQËld„ '70-Gk xdgêwPËdk oit Zwk GlwKwt AwItwiy lyËMk eËq MYËRwtwk oÙxÄËZ hÔxiKw kwËLd„ P›MÞwi ÌaËK GËo '71-Gk 7 iwPê ÌkoËKwoê itbwËdk Rdohwt ÌjwM xbËtxQËld„ 7 iwËPêk gŠg¬×k hwnËY þñwcydZwk ÌNwnYw I iÖx£ßjÖ˦k xbKxdËbêmdw ÌeËt P›MÞwi xfËk jwd ekxbdB„ P›MÞwËi AwItwiy lyM I Qw¢lyM ÌdZwKiyêËbk xdËt omþè ovMÞwËik eÞþçxZ ÂkØ KËkd„ BDIxUxok eÞxmqY xQl Zwk„ Aþè Pwldw RwdËZd„ jÖgKËbk xdËt ÂkØ KËkd omþè eÞxmqY„ 14 iwPê Awëbk xKlöwk gëbÖËKk ÌbwKwd ÌaËK xgxhdí ckËdk AwËMítwþè I ÌMwlwgwkØb bLËlk AxhjwËd Avm Ìdd„
25 iwËPêk ek ZuKwlyd ÌiRk xRtw Ggv KøwËïUd kxfËKk ÌdZÚËZò gwOwxl ÑoxdK, BxeAwk, eÖxlm I Qw¢Ëbk Ìj#a gwxpdyËZ ÌjwM Ìbd„ Ìj#a gwxpdyk oboø xpËoËg 1 Ìi ejêìæ P›MÞwi mpk, KwlÖkNwU Ggv kwiMr GlwKwt xgxhdí þÿwËd ewxKþæwxd gwxpdyk xgkØ˦ omþè jÖ˦ Avm Ìdd„ kwiMr eZËdk ek PËl jwd hwkËZ„ ÌoLwËd ÌbkwbÖËdk Zw¡Ötwk PwKrwZw Køwóe ÌaËK xgxhdí ckËdk AwËMítwþè, ÌgZwk jìè I xgËýfwkK bÛËgøk Iek (MÞØe Kiw«wk I AwéxlK Kiw«wkËbk Rdø xdcêwxkZ Ìfwoê) DâPZk eÞxmqY MÞpY KËkd„
RÖlwB iwËok Ìmn o®wËp iÖx£ßgwxpdyk (xgGlGf) eÔgêwélyt Kiw«wk ÌmL fRlÖl pK ixdk xdËbêËm P›MÞwËik kwŠÖxdtw I PëbÛËNwdw GlwKwt ÌMxklw jÖ¦ exkPwldw ÂkØ KËkd„ G oit xZxd x¢eÖkw kwËRøk DbteÖk Køwóe ÌaËK eÞËtwRdyt Aþèmþè, ÌMwlwgwkØb I xgËýfwkKop 13 RËdk GKxU ÌQwU bËlk Kiw«wk xpËoËg kwŠÖxdtw GlwKwt eÞËgm KËkd„ GLwËd xZxd eÞaËi GlwKwt iÖx£ßjÖ˦k eËqk gøx£ßËbk Ggv Ìjog ÌQwU ÌQwU bl hwkZ ÌaËK eÞxmqY xdËt Aþèmþèop (xgGlGf Ggv GfGf) GlwKwt eÞËgm KËkxQl ZwËbk ovMxVZ KËk GKK KiwË« xdËt AwËod„ GQwrw GlwKwk Duowpy jÖgKËbk AwËMítwþè PwlwËdwk eÞxmqY xbËt iÖx£ßËjw¦wËbk mx£ß gÙx¦ KËkd„ ZwkB KiwË« kwŠÖxdtw I PëbÛËNwdw GlwKwk 352 Rd iÖx£ßËjw¦wËK 4xU gËrw bËl 4 Rd MÞØe Kiw«wËkk ÌdZÚËZò xgh£ß Kkw pt„ xZxd xgGlGf kwŠÖxdtw awdw Kiw«wk xQËld„ G oit xZxd ewxKþæwxd pwdwbwk gwxpdyk xgkØ˦ ÌgmxKQÖ †kØZòeÔYê Axhjwd exkPwldw KËk Aoyi gykZò I owpxoKZwk exkPt Ìbd„
Ìbm þñwcyd pËl Ìiw: dÔkØl Awli Zwk eÔgêZd KiêþÿËl xfËk dw xMËt kwRdyxZËZ Avm Ìdd„ '73 owËlk iwPê iwËok owcwkY xdgêwPËd þñZìè eÞwayê xpËoËg eÞxZ§xë§Zw KËk Aùe ÌhwËUk gøgcwËd ekwxRZ pd„ ZËg þñwcydZwk ek AdÖxÅZ eÞai xgxoGo ekyqwt D£yYê pËt '73 owËlk AwMýU iwËo opKwky eÖxlm oÖewk xpËoËg Awgwk KiêRygd ÂkØ KËkd„ byNê PwKxk Rygd ÌmËn GxWmdwl AwBxR xpËoËg Agok Ìdd„ gZêiwËd xgxhdí oiwRËogiÔlK KiêKwË¡k oËŠ RxrZ AwËQd xZxd„
G eÞxZËgbËKk oËŠ AwlweKwËl Ìiw: dÔkØl Awli gËld, GKw£Ëk Awikw iÖx£ßjÖ¦ KËkxQ ewxKþæwxd ÌmwnY-Ñgniø I bÖ:mwoËdk j^wZwKl ÌaËK ÌbmiwZÚKwËK iÖ£ß Kkwk AwKwáqw xdËt„ Awikw ÌPËtxQlwi GKxU AowóeÞbwxtK, MYZwxìèK oÖLy-oiÙ¦ Ìbm„ xKìç AwR jw ÌbLxQ GKRd iÖx£ßËjw¦w xpËoËg Zw ÌiËd ÌdItw KÄKk„ GKw£Ëk jwkw AwiwËbk xgkØ˦, gwvlwËbËmk þñwcydZwk xgkØ˦ jÖ¦ KËkËQ ZwkwB AwR ÌbËmk qiZwk iwxlK„ Zwkw AwiwËbk iÖx£ßjÖ˦k ÌPZdw I iÔløËgwcËK cµvo KËk xdËRËbk ewxKþæwxd hwgwbËmê eÞxZÅw KkËZ Zuek kËtËQ„ kwRwKwËkk MwxrËZ AwR Ìmwhw ewËâQ þñwcyd ÌbËmk RwZyt eZwKw- glËZ glËZ Mhyk pZwmwt KŸ hwky pËt AwËo Zwk„ Zwkek q׳ KËŸ gËld, Awikw ÌbxL xKQÖ xKQÖ iÖx£ßËjw¦wI GKw£Ëkk kwRwKwkËbk opËjwxMZw KkËQ„ Gog þñwaêËlwhy iÖx£ßËjw¦wËK Awxi iÖx£ßËjw¦w glËZ PwB dw„ AwRËK kwÄÛyt ejêwt ÌaËK iÖx£ßjÖ˦k ÌPZdw cµvo I BxZpwo xgKÚxZk Ìj NÙYø ÌLlw ÂkØ pËtËQ iÙZ×øk AwM ejêìæ ÌKwËdw iÖx£ßËjw¦w GUw ÌiËd xdËZ ewkËg dw„ ZËg Awxi Awmwgwby, Gid xbd xdúPtB AwoËg- Ìjxbd iÖx£ßËjw¦w-RdZw GKx¢Z pËt GB Aemx£ßËK eÞxZËkwc KkËg- xdiÔêl KkËg„